Hoe werkt Kanban-voorraadbeheer in mijn magazijn?

De Engelse term ‘lean’ valt tegenwoordig vaak in een professionele context. Het duidt op het vermogen van een bedrijf om efficiënt te werken, de klantvraag centraal te stellen en verspilling te elimineren. Ook in het magazijn wordt deze filosofie regelmatig toegepast en dan specifiek in de vorm van het Kanban-systeem. In dit artikel vertellen we alles wat je hierover moet weten.

Voorraadbeheer op basis van de vraag

Kanban is een van oorsprong Japans systeem dat ontwikkeld is om de logistieke productieketen te ondersteunen. In het magazijn is het bij uitstek geschikt om voorraadbeheer efficiënter te maken en knelpunten in kaart te brengen. Dat gebeurt door middel van een visuele representatie. Denk hierbij aan een Kanban-kaart die in of juist uit een bak wordt gehaald.

Het principe is vergelijkbaar met een oranje stoplicht. Je weet dat je elk moment kunt gaan rijden, zoals je in het magazijn weet dat je de voorraad op korte termijn aan moet passen. Bij een rood stoplicht doe je niets, net zoals je in het magazijn geen voorraad verandert zolang het niet noodzakelijk is. Dat leidt immers alleen maar tot onnodige verspilling van ruimte of geld.

Tweebakkensysteem in het magazijn

In het magazijn komt de Kanban-methode met name tot volle wasdom in de vorm van het zogenaamde tweebakkensysteem. Hierbij heb je in het magazijn voor elk product twee bakken. In de eerste bak ligt de werkvoorraad die op korte termijn nodig is, in de tweede de reservevoorraad. Onderin de eerste bak ligt een kanban – het kaartje dat het signaal is voor herbevoorrading.

De magazijnmedewerker zet de tweede bak op de plaats van de eerste bak en geeft bij het management aan dat herbevoorrading nodig is. Na de herbevoorrading vult hij de inmiddels lege bak weer aan met nieuwe producten. Hierna legt hij de kanban onderin de eerste bak. Dankzij dit ogenschijnlijk simpele systeem is er nooit teveel en ook nooit te weinig voorraad. De klantvraag staat centraal en er is geen sprake van verspilling van geld of ruimte.

Wanneer en hoe Kanban toepassen?

Het Kanban-systeem is met name geschikt voor voorraadbeheer in magazijnen met een gelimiteerd aantal productvarianten. Elke productvariant vereist immers een apart kaartje. Hierdoor komen er in magazijnen met een gevarieerde voorraad al snel tientallen of honderden kaartjes in omloop. Het systeem wordt dan minder lean en juist onoverzichtelijk.

Dezelfde situatie ontstaat als producten in het magazijn regelmatig worden gewijzigd. Het automatisch herbevoorraden van oude productversies zorgt dan voor veel overbodige voorraad. En dat zou het Kanban-systeem juist moeten tegengaan! In bepaalde situaties blinkt de methode uit en wij adviseren dan ook om Kanban alleen dan toe te passen.